skip to Main Content

De precieze oorzaak van MS is niet bekend. Onderzoekers beschouwen MS als een auto-immuunziekte, waarbij je afweersysteem per ongeluk de normale weefsels in je lichaam aanvalt. Waarschijnlijk zijn er meerdere factoren die samen bepalen of je MS krijgt. Zo zijn er aanwijzingen dat erfelijkheid, omgevingsfactoren, virusinfecties of eetgewoonten een rol spelen, maar niemand weet precies hoe het zit. Wat we wél weten, is dat MS een ziekte is van het centrale zenuwstelsel. Hier lees je hoe dit stelsel werkt en hoe MS de werking ervan verstoort.

Het centrale zenuwstelsel

Het centrale zenuwstelsel bestaat uit je hersenen en ruggenmerg. Tussen dit stelsel en je bloedbaan zit een laag van cellen en eiwitten die de hersenen beschermen tegen schadelijke stoffen en ziekteverwekkers in het bloed.

Bij MS ontstaan ‘lekken’ in deze zogenaamde bloed-hersenbarrière, waardoor schadelijke afweercellen uit het bloed in de hersenen kunnen komen. Deze cellen veroorzaken ontstekingen en beschadigen de myeline, het stofje dat de zenuwbanen in het centrale zenuwstelsel beschermt.

Myeline

Myeline vormt als het ware een isolerende laag rond de zenuwbanen. Hierdoor komen signalen vanuit de hersenen normaal gesproken makkelijk en snel door naar de rest van je lichaam. Deze signalen zorgen ervoor dat je alles kunt doen wat je op een dag moet doen, zoals lopen, nadenken, problemen oplossen, zitten, sporten, plassen en poepen.

Myeline voorkomt ook dat een signaal vanuit je hersenen onbedoeld overspringt naar een naastliggende zenuwbaan waardoor je lichaam iets gaat doen wat je helemaal niet wilt.

Laesies

Normaal gesproken helpt je immuunsysteem infecties te bestrijden. Bij MS ziet je immuunsysteem de myeline aan voor een indringer en valt het de myeline aan. De ontstekingen die hierdoor ontstaan, beschadigen de isolerende beschermlaag rond de zenuwbanen of schrapen de laag zelfs helemaal weg. De littekens die zo ontstaan, noemen we laesies. Deze laesies zorgen ervoor dat signalen vanuit je hersenen vertraagd of zelfs helemaal niet doorkomen.

Project Y onderzoek naar MS

Neurodegeneratie

Ook zonder ontstekingen kunnen bij MS de zenuwen beschadigd raken. Hoe dat kan, is nog niet precies bekend. Zenuwcellen of de verbindingen tussen deze zenuwcellen sterven af. Dit proces heet neurodegeneratie en zorgt ervoor dat je geleidelijk lichamelijke en/of cognitieve (denken en geheugen) functies kwijtraakt. Op de langere termijn leidt dat tot invaliditeit.

Erfelijkheid en genen

We kunnen niet stellen dat MS een erfelijke ziekte is. Maar de kans om MS te krijgen, is wel groter als je broer, zus, vader of moeder MS heeft. Als een van je ouders MS heeft, is de kans dat jij MS krijgt ongeveer 2%. Heeft jouw identieke tweelingbroer of -zus (dat betekent dat je allebei hetzelfde genetische materiaal hebt) MS, dan is de kans ongeveer 20 tot 30% dat jij ook MS krijgt.

Het lijkt er dus op dat MS is gerelateerd aan specifieke genen. Onderzoek moet uitwijzen welke genen MS-specifiek zijn. Dat is belangrijk om te weten, omdat dat essentiële informatie oplevert over de biologische mechanismen die de ziekte beïnvloeden. Hierdoor krijgen we meer inzicht in de oorzaken van MS, kunnen we nieuwe behandelmethoden ontwikkelen en wellicht ooit het ontstaan van MS voorkomen.

Actueel MS-onderzoek

Kijk voor actuele informatie over wetenschappelijk onderzoek bij onze rubriek MS-onderzoek.

Onderzoek Hersenbank

De Nederlandse Hersenbank doet onderzoek naar verschillende hersenziekten (waaronder MS) in de hersenen van overleden mensen. Lees hier meer over dit hersenonderzoek en hoe je na je overlijden je hersenen kunt doneren.

Headerfoto: Martin de Bouter

Dit vind je misschien ook interessant...

Back To Top