Column Hanneke Hulst |

Als kind zag ik het helemaal voor me. Later, als ik groot ben, dan ben ik balletdanseres, óf dierenarts óf dokter. Het is uiteindelijk anders gelopen en ik ben, zoals u weet, neurowetenschapper geworden. Als kind, puber en zelfs als student kon ik me geen goede voorstelling maken van het werk wat ik nu doe. En dat terwijl het toch echt de mooiste baan van de wereld is.

150617-mszien-column-hanneke-hulst-later-grootWat doet een neurowetenschapper eigenlijk? Deze vraag kunnen we misschien het beste stellen aan Amelie (8 jaar) en Elise (11 jaar). Zij waren de gelukkige winnaars van de wedstrijd van MSkidsweb, en dat betekende voor hen een bijzonder bezoek aan de afdeling Anatomie en Neurowetenschappen van VUmc, waar zij een middag lang neurowetenschapper mochten zijn.

Na een warme ontvangst door onze collega en organisator van de dag Heleen Geubbels (neuropsycholoog) werden de ‘miniprofessoren’ ingewijd in het MS-onderzoek. Heleen legde hen uit wat de term cognitie betekent en hoe cognitieve functies getest kunnen worden met behulp van neuropsychologische tests. De dames waren afwisselend ook zelf testleider en proefpersoon, omdat het daadwerkelijk uitvoeren van cognitieve tests de beste manier is om écht te ervaren wat het is om dit type onderzoek te doen.

Ook werd uitgelegd dat elke neuropsychologische test een andere cognitieve functie onderzoekt. Zo zijn er tests voor o.a. het geheugen (werkgeheugen, verbaal geheugen, ruimtelijk geheugen) en de snelheid van informatieverwerking. Deze verschillende cognitieve functies worden door specifieke gebieden in de hersenen uitgevoerd en hierdoor is het neuropsychologisch onderzoek eigenlijk een indirecte maat voor hoe ‘goed’ het gaat met (delen van) de hersenen.

Ook neurowetenschapper Quinten van Geest had tijd vrijgemaakt om Amelie en Elise een kijkje in de hersenen te laten nemen. Bij mensen met MS zien we littekens in de hersenen op MRI scans: dit zijn overduidelijke ‘witte vlekken’. Na een korte inleiding in de wereld van de MRI, mochten de dames zelf radioloog spelen en de afwijkingen in de hersenen opsporen. En helemaal aan het einde van de dag nam Quinten hen zelfs nog meegenomen naar de MRI scanner zodat ze het apparaat eens van dichtbij konden bekijken.

Maar als mini-professor neurowetenschappen moet je naast de neuropsychologie en MRI toch ook weten wát er precies in het weefsel van mensen met MS aan de hand is. Laura Jonkman en Roel Klaver (neurowetenschappers) namen Amelie en Elise daarom mee naar de microscoop. Hier konden zij precies zien waar in het weefsel myeline (isolatielaag om zenuwuitlopers die verdwijnt bij MS) aanwezig was, maar ook wáár in het weefsel myeline verdwenen was. Ze leerden dat alle gebieden onder de microscoop zonder myeline op de MRI scan zichtbaar zijn als ‘witte vlekken’.

Als twee echte experts zaten ze achter de microscoop (zie foto), het enige wat hen onderscheidde van Laura en Roel, was dat het door hun korte lengte onmogelijk was om zittend door de microscoop te kijken. Dan maar gewoon op de knieën, dat werkte prima!

Amelie en Elise waren razend enthousiast over deze dag. Zij hebben als één van weinigen de unieke kans gekregen om een middag te ervaren waar het vak van een neurowetenschapper uit bestaat. Eigenlijk zouden veel meer kinderen, pubers en misschien zelfs studenten een dagje mee moeten kunnen lopen. Misschien dat er dan een nieuwe generatie kinderen wordt gevormd, die aangeven dat ze, als ze later groot zijn, graag neurowetenschapper willen worden .

Juni, 2015