skip to Main Content
(On)beperkt Studeren

(On)beperkt studeren

(On)beperkt studeren

MS en werk kunnen goed samengaan. Maar voor je je op de arbeidsmarkt begeeft zul je vaak eerst een studie moeten doen. En stel dat je volop aan het studeren bent als je de diagnose MS krijgt. Bij wie kun je dan terecht? Je studiekeuze is een weloverwogen keuze, maar wanneer je ineens chronisch ziek blijkt te zijn, kan je toekomt drastisch veranderen. Sluit je studie – en dus je toekomstige baan – daar dan nog wel op aan?

Door: Janneke Ongering

logo handicap + studie Handicap + Studie, het expertisecentrum voor onderwijs en handicap, stimuleert op verschillende manieren dat jongeren met een functiebeperking kunnen studeren in het hoger onderwijs.

Als chronisch zieke, maar ook als student heb je veel rechten. Rechten waarvan je waarschijnlijk niet weet dat je ze hebt. Handicap + Studie heeft deze rechten gelukkig wel op een rijtje. Voor studenten met een functiebeperking zijn in verschillende wetten voorzieningen vastgelegd, die je bijvoorbeeld recht geven op extra studietijd, hulpmiddelen of eventueel kwijtschelding van je studieschuld.

Zo biedt de Wet Gelijke Behandeling de garantie dat studenten met een functiebeperking recht hebben op noodzakelijke en geschikte aanpassingen. Studenten hebben het recht om bij hun opleiding de benodigde voorzieningen te vragen. Zo kan de inrichting van het onderwijs worden gepast door bepaalde vakken te spreiden of een individueel traject te volgen. Maar ook het onderwijsmateriaal kan worden afgestemd op je beperking, onder andere in de vorm van vergroot of digitaal lesmateriaal. Per instelling kan dit verschillen, maar elke Hogeschool of Universiteit heeft een decaan die weet welke voorzieningen er mogelijk zijn.

Studiebegeleiding

Studeren met MS is heel goed mogelijk. Het is wel belangrijk dat je vanuit je opleiding ook hulp krijgt. Een decaan is vaak beter op de hoogte van de mogelijkheden voor uitstel van tentamens, extra begeleiding of de beschikbaarheid van bepaalde hulpmiddelen. Maar ook een studiebegeleider of coach, die elke student sowieso heeft, kan uitkomst bieden.

Hanneke, 26, is bijna klaar met haar studie Media, Informatie en Communicatie. Midden in haar studententijd kreeg ze de diagnose MS. Hanneke: ‘Toen ik hoorde dat ik ziek was, was studeren mijn belangrijkste bezigheid. Ik keek eigenlijk nog helemaal niet naar de toekomst. Ik denk dat ik daarom ook eerst bezig was met wat MS voor mijn studie betekende, en niet zozeer welke invloed het verder zou kunnen hebben. Het was prettig om op school een vertrouwenspersoon te hebben die wist hoe het met mij ging, maar mij ook op de juiste momenten een schop onder mijn kont kon geven. Ik was een student die af en toe een zetje in de goede richting nodig had. Mijn studiebegeleider is degene die mij doorgestuurd heeft naar de decaan, maar ook bleef informeren naar de voortgang van mijn studie. Zo bleef het “zakelijke” verhaal niet gescheiden van het persoonlijke, en kreeg ik echt hulp op maat.’

Zelf aan de slag

Op de website van Handicap + Studie kun je zelf al behoorlijk veel informatie vinden, zoals bovenstaande wetten en rechten. Maar uiteindelijk moet je het studeren toch echt zelf doen. Met de tips en trucs van het expertisecentrum wordt het de student iets makkelijker gemaakt. In de vorm van een soort databank filter je de tips eruit die voor jou van toepassing zijn. Door aan te geven wat je beperkingen zijn, bijvoorbeeld gebrek aan concentratie of een moeilijke arm/handfunctie, krijg je gerichter advies. Vervolgens geef je in de databank aan met welke studieactiviteiten je moeite hebt. Vind je het moeilijk tijdens college aantekeningen te maken, of heb je juist problemen op je stage? Niet alle tips zijn even bijzonder, maar het is fijn te weten dat er iemand met je meedenkt.

opladenHanneke: ‘Mijn concentratie is nooit heel goed geweest, en de laatste jaren is hij alleen maar verslechterd. In eerste instantie wilde ik de MS daar niet de schuld van geven, maar waar mijn beperkte concentratievermogen ook vandaan kwam, ik moest er een weg in vinden. Dankzij tips van onder andere Handicap + Studie ging het blokken voor tentamens en het schrijven van verslagen me iets beter af. Zo wist ik niet dat er behoorlijk wat software is die je kan helpen met studeren, zoals een programma dat je computer na bijvoorbeeld 20 minuten ‘op slot’ zet, zodat je verplicht pauze moet nemen en daarna weer fris aan de slag kan.’

Een ander handig hulpmiddel van Handicap + Studie is de pijn- en energiemeter, ook wel PEP-meter genoemd. Door elke dag je activiteiten in te vullen en daarbij aan te geven hoe moe je bent en hoeveel pijn je hebt, krijg je inzicht in je pijn- en energieniveau. Als student is een planning heel belangrijk. Je wilt goed voorbereid en uitgerust op tentamens komen en deadlines voor werkstukken en portfolio’s wil je halen. Hanneke vult sinds kort ook de PEP-meter in. Ze geeft nog een handige tip. ‘Ik heb gelukkig nooit pijn of soortgelijke klachten. Mijn zwakte is echt mijn concentratie, of eigenlijk het gebrek daaraan. Bij het kopje ‘pijn’ vul ik daarom mijn concentratieniveau in. Zodoende ben ik erachter gekomen dat ik ’s ochtends en ’s avonds erg goed kan studeren, terwijl ik ’s middags continu afgeleid ben. Ik heb mijn studieplanning hierop aangepast, en verzet nu veel meer werk in hetzelfde aantal studie-uren. Heel fijn!’

Studiefinanciering

Ook financieel gezien is er wettelijk het een en ander geregeld. Als je door je functiebeperking niet binnen de gestelde vier jaar kunt afstuderen, kom je in aanmerking voor een jaar extra studiefinanciering. En dat kan goed van pas komen. Hanneke was tweedejaars student toen ze hoorde dat ze MS had. ‘Aanvankelijk leed mijn studie niet erg onder de klachten die ik had van mijn MS. Ik was net begonnen aan een onwijs leuke stage en dat gaf mij veel afleiding en energie.

Toen ik na een half jaar weer de collegebanken in moest, merkte ik dat ik me slecht kon concentreren. Er maalde veel in mijn hoofd en ik twijfelde of mijn huidige studie me een baan op kon leveren die ik straks ook nog aankon. Via mijn decaan hoorde ik dat ik recht had op een jaar extra studiefinanciering. Op dat moment misschien niet het belangrijkste wat ik nodig had, maar wel fijn dat ik financieel de ruimte kreeg om eens na te denken over de toekomst.’

Zo zijn er nog tal van regels betreffende een negatief studieadvies, volledig nieuwe studiefinanciering voor een passendere studie of het omzetten van de prestatiebeurs in een gift. Blijkt je studie te zwaar of ongeschikt omdat bijvoorbeeld je klachten zijn verergerd, dan kun je recht hebben op nieuwe studiefinanciering als je begint met een nieuwe (passendere) studie die wel haalbaar is.

UWV

Helaas kan het gebeuren dat je je door een studie hebt heen geworsteld, maar uiteindelijk geen werk kunt vinden, omdat je door je (verergerde) functiebeperking niet geschikt bent voor het werkveld. In dat geval kun je terecht bij het UWV (Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekering). Een arbeidsdeskundige helpt je bij het vinden van een nieuwe baan of bij een opleiding die aansluit bij je vorige opleiding.

Informatie Handicap + Studie

De website van Expertisecentrum Handicap + Studie is te bereiken via www.handicap-studie.nl. Via de site kun je onder andere (gratis) brochures aanvragen, de agenda van het centrum bekijken en je inschrijven voor trainingen. Ook de PEP-meter is hier in te vullen.

MSzien jaargang 12, september 2013 (3)

Dit bericht heeft 1 reactie
  1. Fijne informatie, helder beschreven. Naar deze informatie was ik naar opzoek!.

    Zelf studeer ik aan de HBO-V duaal en ben ik recent gediagnosticeerd met MS. Goed om te weten dat er voorzieningen zijn!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Back To Top