skip to Main Content
‘Het Is Belangrijk Om Actief Te Blijven’

‘Het is belangrijk om actief te blijven’

Dayenne Zwaagman – cliëntenraadslid UWV

Wat is het verschil tussen de vroegere WAO- en de huidige WIA-uitkering? En, is de WIA, naast een gewaardeerd vangnet, niet een straf voor MS-ers? MSzien sprak met Dayenne Zwaagman (1982). Dayenne is cliëntenraadslid bij het Uitvoeringsinstituut Werknemers Verzekeringen (UWV) en zit in de werkgroep waar Sociaal Medische Zaken (SMZ) onder valt.

Door: Gisèle van Dokkum

Zodra het stempel – gedeeltelijk – arbeidsongeschikt achter je naam staat, kunnen er allerlei gevoelens loskomen (frustratie, verdriet). Voordat die gevoelens een plekje hebben, zijn er al gauw een paar seizoenen verstreken, waarin je de grenzen die MS je oplegt verkent, ermee leert omgaan, en zo voort. Dan komt er een moment waarop de gedachte rijst om weer te gaan werken – met de nodige restricties.

Als je WIA en de Wet op de Arbeidsongeschiktheidsverzekering (WAO) naast elkaar zet, dan zit de WIA complexer in elkaar. De WIA is een relatief nieuwe wet (sinds 2006, red.) in vergelijking met de WAO. Mensen die een WIA-uitkering ontvangen, ervaren het soms als een fuik waar je in terecht komt. Hoe kun je weer werken – zonder nadelige gevolgen te ervaren? Wat kun je allemaal nog wel en hoe bespreek je dit met een -potentiële- werkgever? Vragen die niet alleen van belang zijn bij het vinden van passend werk, maar ook om je werk te behouden.

WIA vs WAO

Dayenne ZwaagmanMet Dayenne (Wajong/WIA, aangeboren chronische aandoening) bespreek ik het wel en wee van de WIA-uitkering en het werken met een chronische aandoening. Je komt in aanmerking voor een WIA-uitkering als je loonverlies minimaal 35% bedraagt, in tegenstelling tot de WAO, die 15% als ondergrens had. Nadat je gekeurd bent voor de WIA volgt een bijzondere berekening van een uitkering; bij mensen met MS gaat het om functieverlies – met als gevolg minder loon.

Zwaagman is daar kritisch over. “Bij deze manier van berekening kun je vraagtekens zetten, gelet op de tegenstrijdigheid van loon- en functieverlies”. Voor cliënten met MS zou het volgens haar gewenst zijn om de WIA passend te maken, gezien de uiteenlopende klachten. Ander verschil is de wachttijd. Die bedraagt voor de WIA-uitkering maar liefst 104 weken. Voor de WAO gold een wachttijd van 52 weken. Naast een gedeeltelijke WAO-uitkering kon je vroeger een WW-uitkering ontvangen; bij een WIA-uitkering is dit niet mogelijk.

Maar is het eigenlijk wel ‘fair’ om deze uitkeringen naast elkaar te houden? Dayenne vindt de vergelijking niet helemaal gepast : “De WIA is een relatief nieuwe wet, die mensen stimuleert om te werken. Daarbij wordt in de berekening van de uitkering wellicht te weinig aandacht besteed aan de persoonlijke situatie.”

Reïntegratie

Het loont in zekere zin om als chronisch zieke weer aan het werk te gaan. De WIA geeft je bijvoorbeeld het recht (1) op ondersteuning bij reïntegratie, met als gevolg dat je persoonlijke situatie besproken wordt. Zo ontstaat er van beide kanten een goed inzicht in de sterke en zwakke punten in je huidige situatie. Dit is anders wanneer de IVA-WIA is toegekend, wat op blijvende arbeidsongeschikt duidt. In dat geval hoef je niet te voldoen aan de reïntegratieverplichting. Dayenne: “Als je daadwerkelijk niet kunt werken, zie ik de WIA als een financiële opvangfunctie.” Toch kan het aanvoelen als een straf, een negatief hokje waar je in terecht komt, terwijl het krijgen van een ziekte natuurlijk overmacht is.

Mogelijkheden

Het is een kunst om te weten wat je aankunt en om je grenzen te bewaken. “Doe niet meer dan je aankunt, betaald of onbetaald”, adviseert Zwaagman. “Maar het is wel belangrijk om zowel fysiek als mentaal actief te blijven.” Voor chronisch zieken die met gemak kunnen werken is een bezoek aan de website van het UWV aan te raden. Mensen met een chronische aandoening kunnen zich inschrijven bij gespecialiseerde uitzendbureaus, zoals: emma@work, Onbegrensd Talent of DelfTalent. En waar een arbeidsdeskundige je kan helpen bij je mogelijkheden op werkgebied, is er een jobcoach die je op de werkvloer kan begeleiden.

Individueel valt er ook de nodige winst te behalen. Door een dagboek bij te houden of de EigenWerkWijzer (2) (voorheen Makkekaart) te gebruiken krijg je meer inzicht in en meer grip op de huidige situatie. Dit is zowel voor een werknemer, als voor een werkgever nuttig. Beide partijen weten dan wat ze aan elkaar hebben- mits er eerlijk geantwoord wordt. Maar dat is altijd hét uitgangspunt om een duurzame werkrelatie aan te gaan.

Vooralsnog ligt de uitdaging bij jezelf.

(1) www.rechtsvordering.nl/wia-uitkering-iva-wga – rechten en plichten bij een WIA uitkering, WGA en IVA.
(2) www.blikopwerk.nl/eigenwerkwijzer

Eerder verschenen in MSzien, jaargang 13 juni 2014.

Dit bericht heeft 0 reacties

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Back To Top