De verkeerde afslag van Hugo de Jonge

Ergens in januari van dit jaar heeft minister Hugo de Jonge de verkeerde afslag genomen bij het vaccinatiebeleid tegen COVID-19. Met als gevolg dat veel mensen met MS die behoren tot een hogere risicogroep – naar schatting ongeveer een derde van alle 30.000 MS-patiënten – tot op Wereld MS Dag 2021, zondag 30 mei, nog niet gevaccineerd zijn. Terwijl intussen de meeste gezonde zorgmedewerkers bijvoorbeeld wel een anti-corona-vaccinatie hebben gehad.

Verkeerde afslag Hugo de JongeDit staat niet mis te verstaan haaks op de grondslagen in de vaccinstrategie van het Outbreak Management Team (OMT) en de Gezondheidsraad (GR). Die hebben namelijk begin januari 2021 gezamenlijk geadviseerd, zeker niet meer dan 10 procent van alle vaccins toe te wijzen aan zorgmedewerkers en daaraan letterlijk toegevoegd, dat het uitgangspunt moet zijn “dat ouderen en kwetsbaren altijd voorrang krijgen op andere doelgroepen”. Voor hen was dus de 90 procent van alle vaccins bedoeld.

Die adviezen nog eens nalezend is het onmiskenbaar de bedoeling geweest van OMT en Gezondheidsraad, eerst ouderen “en andere kwetsbaren” te vaccineren tegen COVID-19 en niet andere groepen.

Wat die ouderen – vanaf 60 jaar – betreft is dat grotendeels gelukt. De andere kwetsbaren zijn duidelijk over het hoofd gezien.

‘Kwetsbaren’

Deels is dat overigens misschien toe te schrijven aan een vaagheid in het advies. OMT en Gezondheidsraad hebben namelijk niet precies gedefinieerd wat te verstaan onder ‘kwetsbaren’. Maar de patiënten die het aangaat en hun directe zorgverleners weten dat zelf heel goed.

Mijn dochter Reni bijvoorbeeld behoort met haar MS-vorm overduidelijk tot die groep. Zij verkeerde ruim een jaar lang in een veel strengere lockdown dan de meeste Nederlanders. Want je kunt maar beter geen corona krijgen bij alle andere MS-gerelateerde klachten. Niet het huis uit; geen boodschappen doen; afstand houden van je zes jaar oude zoontje die niet thuis met zijn vriendjes mag spelen buiten schooltijd; niet met zijn moeder knuffelen, enzovoort.

En Reni is niet eens het meest schrijnende voorbeeld. Andere mensen met MS, en vooral zij die specifieke medicijnen gebruiken, verkeerden en verkeren trouwens nog steeds in een kritischer gevarenzone.

Dus is mijn conclusie: de minister heeft de verkeerde afslag genomen. Andere groeperingen kregen voorrang boven de kwetsbaren in onze samenleving. Vooral de zorgmedewerkers gaf hij prioriteit.

Schipbreuk

Bij een schipbreuk is dat beter geregeld: Eerst gaan de meest kwetsbaren, de vrouwen en kinderen, de reddingsboten in; daarna de mannelijke passagiers; en dan pas de bemanning. Een andere volgorde is “not done” en zelfs moreel verwerpelijk. Natuurlijk vertrekken de reddingsboten meestal niet zonder bemanning. Maar het gaat hier dus om de juiste volgorde.

Waarom dan toch bij deze pandemieramp een andere volgorde gekozen?

De zorg in de verpleeghuizen en ziekenhuizen moest ontlast worden, zeker. De bezettingsgraad van verpleegafdelingen en de Intensive Care moest naar beneden. Dat is logisch, want de zorgmedewerkers waren overbelast. Maar de zorg ontlasten bereik je niet door zomaar álle zorgmedewerkers te vaccineren. Die bezetten de bedden niet. Zoals de adviseurs hebben uitgelegd, bereik je echte winst door bij voorrang de ouderen en de meest kwetsbaren te prikken.

Lobby

Maar de lobby van de zorgmedewerkers – primair gericht op het beschermen van de eigen medewerkers van de zorginstellingen en niet op het beschermen van de meest kwetsbaren – was veel sterker en effectiever dan de lobby van groeperingen van kwetsbare patiënten. De vooruitgeschoven posten van de ziekenhuizen waren dagelijks te zien op de televisie, terwijl de koepelorganisaties voor patiënten en mensen met een handicap – namens onder meer MS Vereniging Nederland vooral de Patiëntenfederatie en Ieder(in) – onzichtbaar aan het polderen waren met de vele zorginstanties. Ondanks de vele inspanningen konden zij nog geen deuk in een pakje boter slaan.

Een uitzondering hierop lijken een aantal actiegroepen van patiënten te hebben gehad zoals VergeetOnsNietHugo. Met een directe en vooral ludieke manier van actievoeren, inclusief een petitie, kreeg die politieke aandacht en alsnog een hogere prioriteit. Voor de meeste kwetsbaren gold dit niet. We zijn inmiddels bijna een half jaar aan het vaccineren en pas nu komen zij aan de beurt.

Solidariteit

De solidariteit met die zwaksten in de samenleving was tijdens deze pandemie ver te zoeken. Nog eens bevorderd door die verkeerde afslag van de minister, die de deur openzette voor sterke lobbygroepen, wat het gebrek aan solidariteit in de samenleving extra pijnlijk duidelijk maakte.

Hoe anders dan bijvoorbeeld in een zogenoemd derdewereldland als de Filippijnen, waar mijn mede-columnist op MSweb Bram Platel vanwege zijn MS zo snel mogelijk is gerekend tot de hoogrisicogroepen en om die reden al in de eerste week van april zijn eerste vaccinatie tegen COVID-19 heeft gekregen.

Reni heeft een aantal dagen geleden haar eerste prik gehad en is dolblij. Haar zoontje Faas mag binnenkort weer thuis spelen met zijn vriendjes. En weer knuffelen met zijn moeder.

Jan van Amstel, voorzitter MS Vereniging Nederland

MS Vereniging Nederland is voor 100% afhankelijk van lidmaatschappen, donaties en sponsoring. Ook jouw hulp hebben we hard nodig! Je kunt ons helpen en daarmee mensen met MS een beter leven geven. Steun ons met een online donatie of start een actie. Je kunt natuurlijk ook lid worden.

MS Vereniging NederlandMS Vereniging Nederland is de enige patiëntenvereniging voor mensen met MS.
Als lid geef je mensen met MS een stem!

Dit bericht heeft 0 reacties

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *